Spis treści 8 sekcji
Remanent ustala stan zapasów. Spis z natury pokazuje, ile składników faktycznie jest w firmie: trzeba je policzyć, zważyć lub zmierzyć.1 Wynik ujawnia nadwyżki i braki magazynowe, a także wpływa na dochód za rok podatkowy.1
Artykuł prowadzi przez inwentaryzację magazynu, przygotowanie arkusza spisu i rozliczenie różnic. Art. 24 ust. 2 ustawy o PIT nakazuje podatnikom prowadzącym księgę przychodów i rozchodów (KPiR) uwzględnić różnicę między remanentem końcowym a początkowym przy ustalaniu dochodu.2
Czym jest remanent i jak ma się do inwentaryzacji?
Remanent ustala stan zapasów, a inwentaryzacja ma szerszy zakres. Może obejmować także uzgodnienie sald lub porównanie zapisów księgowych z dokumentami źródłowymi, bez fizycznego liczenia składników.1
Nie każda inwentaryzacja jest więc spisem z natury. Art. 26 ust. 1 ustawy o rachunkowości przewiduje trzy metody: spis z natury, potwierdzenie sald i weryfikację dokumentów.3
Czym jest remanent i jakie zapasy obejmuje?
Remanent obejmuje zapasy ujmowane w spisie, między innymi materiały, towary handlowe, półwyroby i wyroby gotowe. Każdą pozycję trzeba zaliczyć do właściwej kategorii, bo od rodzaju zapasu zależy sposób wyceny. Zakres spisu, obejmujący również produkcję w toku, określa § 20 ust. 1 rozporządzenia w sprawie prowadzenia KPiR. [[FNA AF]]
Jak wycenia się towary w remanencie?
Wycena remanentu zależy od rodzaju zapasu. Dla towarów i materiałów punktem wyjścia jest zakup lub nabycie, a dla produktów własnych – wytworzenie. § 22 ust. 1 rozporządzenia wskazuje odpowiednio ceny zakupu lub nabycia oraz koszty wytworzenia.4
Tabela pokazuje podstawy wyceny poszczególnych kategorii zapasów. Odpady użytkowe, które utraciły pierwotną wartość użytkową, wycenia się według oszacowanej przydatności do dalszego użytkowania (§ 22 ust. 1 rozporządzenia).4
| Kategoria zapasów | Podstawa wyceny |
|---|---|
| Materiały i towary handlowe | Cena zakupu lub nabycia; w opisanych wyjątkowych przypadkach niższa cena rynkowa z dnia spisu. |
| Półwyroby, wyroby gotowe i braki własnej produkcji | Koszt wytworzenia. |
Dane w tabeli: 5
Raport „Inwentaryzacja (remanent)” w Fakturowo pobiera ceny zakupu i ilości z kart produktów, nie z dokumentów sprzedażowych.6
Najpierw trzeba przypisać zapas do właściwej kategorii i ustalić podstawę jego wyceny. Dopiero potem można określić wartość pozycji.
Wycenę należy zakończyć najpóźniej w ciągu 14 dni od zakończenia spisu z natury (§ 22 ust. 7 rozporządzenia).4
Czym jest inwentaryzacja magazynu i jakie obowiązują zasady?
Inwentaryzacja magazynu ustala stan zapasów, a wynik trafia do dokumentu inwentaryzacyjnego. W magazynie lub sklepie arkusz spisu pozwala przypisać ilość i wartość do konkretnej pozycji towaru. Art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o rachunkowości nakazuje inwentaryzować rzeczowe składniki aktywów obrotowych przez spis z natury.3
Dokument inwentaryzacyjny powinien wyraźnie oddzielać wynik liczenia od stanu zapisanego w ewidencji. Porównanie obu wartości wskazuje pozycje, które wymagają wyjaśnienia.
Art. 27 ust. 2 ustawy o rachunkowości nakazuje wyjaśnić różnice inwentaryzacyjne i rozliczyć je w księgach właściwego roku obrotowego.3
Jak przygotować dokumenty inwentaryzacyjne?
Arkusz spisu musi pozwalać jednoznacznie opisać i wycenić każdą policzoną pozycję. § 21 ust. 2 rozporządzenia wymienia wśród jego danych kolejny numer pozycji, jednostkę miary i cenę jednostkową.4
- Arkusz spisu z natury powinien zawierać m.in. dane firmy, opis składników, ich ilości, jednostki miary, ceny jednostkowe, wartości pozycji, klauzulę zakończenia spisu i podpisy.1
- Dokument inwentaryzacyjny zapisuje wynik spisu i pozwala zestawić go ze stanem ewidencyjnym.
Subiekt GT w automatycznym trybie inwentaryzacji wpisuje ilość po wczytaniu towaru, po czym przechodzi do kolejnej pozycji dokumentu.7
Gotowy arkusz łączy policzone ilości z opisem i wartością zapasów.
Kiedy przeprowadzić inwentaryzację magazynu?
Remanent sporządza się m.in. przy rozpoczęciu i zakończeniu działalności, zmianie wspólnika lub stosunku udziałów oraz na nakaz jednostki podatkowej.1 Spis z końca poprzedniego roku podatkowego nie wymaga ponownego liczenia zapasów na początek nowego roku.1
Jeśli spis sporządzono na 31 grudnia, nie trzeba powtarzać go na 1 stycznia. Do księgi wpisuje się spis grudniowy (§ 20 ust. 2).4
Zakres remanentu: co trafia do spisu z natury?
Spis z natury obejmuje zapasy przedsiębiorcy: towary handlowe, materiały podstawowe i pomocnicze, półwyroby, wyroby gotowe oraz odpady.1 O ujęciu własnego składnika decyduje to, do kogo należy, a nie tylko miejsce jego przechowywania. § 20 ust. 1 rozporządzenia obejmuje spisem także produkcję w toku i braki.4
Składniki należące do podatnika trafiają do remanentu również wtedy, gdy znajdują się poza przedsiębiorstwem.5
Towary obce przechowywane w przedsiębiorstwie wpisuje się z podaniem ilości i właściciela, ale bez wyceny.5 Takie ujęcie towarów obcych przewiduje § 21 ust. 3 rozporządzenia.4
Jak remanent wpływa na rozliczenie roczne?
Różnica między remanentem początkowym a końcowym wpływa na koszty uzyskania przychodu.8
Końcowy spis z natury wpisuje się do KPiR pod datą 31 grudnia. Ten sam spis staje się remanentem początkowym nowego roku pod datą 1 stycznia.4,5
Tabela zestawia przykłady różnicy remanentowej na podstawie wartości zapasów na początku i końcu roku. Gdy remanent końcowy przewyższa początkowy, różnica powiększa dochód podatnika prowadzącego KPiR (art. 24 ust. 2 ustawy o PIT).2
| Stan początkowy | Stan końcowy | Różnica: początkowy minus końcowy | Wpływ na koszty |
|---|---|---|---|
| 10 000,00 zł | 5 000,00 zł | 5 000,00 zł | Zwiększenie kosztów |
| 2 000,00 zł | 6 000,00 zł | -4 000,00 zł | Zmniejszenie kosztów |
Dane w tabeli: 4,8
Różnica remanentowa przekłada wynik spisu zapasów na rozliczenie kosztów za rok.
Remanent w małej firmie: jak zaplanować spis?
Remanent w małej firmie zacznij od zaplanowania spisu faktycznych zapasów. Wynik porównasz potem z dokumentacją, np. fakturami, raportami kasowymi lub umowami kupna-sprzedaży.1
Przed liczeniem ustal, gdzie znajdują się składniki majątku i kto zapisze wynik dla każdej pozycji.
- Zakres spisu wyznacz przez wskazanie miejsc przechowywania składników majątku.9
- Stan faktyczny zapisz oddzielnie dla każdej pozycji, podając jej nazwę i jednostkę miary.
- Stan w dokumentacji porównaj z wynikiem spisu dla tej samej pozycji.
- Nadwyżki magazynowe i braki oznacz przy pozycjach, których faktyczny stan różni się od zapisanego.
Wynik remanentu powinien pokazać zarówno pozycje zgodne z dokumentacją, jak i te wymagające wyjaśnienia.
Inwentaryzacja zerowa: jak udokumentować brak zapasów?
Inwentaryzację zerową udokumentuj spisem wykazującym 0 składników podlegających spisowi. Remanent zerowy trzeba sporządzić również wtedy, gdy podatnik nie posiada takich składników.5
- Stan zapasów ustal na dzień spisu.
- Dokument spisu oznacz jako remanent zerowy i wpisz wynik 0 składników.
- Wynik spisu zachowaj w dokumentacji firmy jako potwierdzenie braku zapasów.
Remanent zerowy potwierdza brak zapasów; nie zastępuje go pominięcie spisu.
Remanent w Wapro Mag: od przygotowania do zatwierdzenia
Remanent w Wapro Mag zacznij od określenia zakresu spisu i zaplanowania pracy magazynu. Rozpoczęcie remanentu blokuje ruch magazynowy. Wyjątkiem są odpowiednio ustawione remanenty cząstkowe.10
Zakres remanentu trzeba ustalić przed rozpoczęciem spisu. Przy pełnym remanencie należy uwzględnić blokadę ruchu magazynowego. Odpowiednio ustawiony remanent cząstkowy stanowi wyjątek od tej zasady.10
Jak odebrać i zatwierdzić remanent w Wapro Mag?
Odbiór remanentu w Wapro Mag polega na synchronizacji dokumentu utworzonego na urządzeniu mobilnym z systemem. Przed zatwierdzeniem można sprawdzić różnice stanów.10
Po synchronizacji przejrzyj wynik i wyjaśnij niezgodne pozycje, zanim zatwierdzisz dokument.
Zatwierdzenie remanentu powinno nastąpić po kontroli różnic stanów.
Spis z natury na urządzeniu mobilnym: jak przebiega?
Spis z natury na urządzeniu mobilnym pozwala identyfikować towary skanerem i zapisywać policzone ilości w dokumencie remanentu. W aplikacji Mobilny Magazynier pojedynczy skan kodu dodaje do remanentu 1 sztukę towaru.10
- Dokument REM przygotuj do zapisywania wyników spisu na urządzeniu mobilnym.
- Kod towaru skanuj przy liczonej pozycji i kontroluj jego zgodność z produktem.
- Ilość towaru porównaj z liczbą policzonych sztuk, a zapis skoryguj przed zakończeniem spisu.
- Wynik spisu przejrzyj po zakończeniu liczenia, zwracając uwagę na pominięte pozycje.
Mobilny spis dostarcza wynik, który można porównać ze stanem ewidencyjnym.
Źródła
- ↑Na czym polega remanent? https://aasadlabiznesu.pl/blog/na-czym-polega-remanent
- ↑Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, tekst jednolity z 2026 r https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2026/592/text/T/D20260592L.pdf
- ↑Ustawa o rachunkowości, tekst jednolity z 2026 r https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2026/522/text/T/D20260522L.pdf
- ↑Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 6 września 2025 r., objaśnienia do podatkowej księgi przychodów i rozchodów, ust. 22. ([eli.gov.pl](eli.gov.pl https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2025/1299/text.pdf
- ↑Remanent (spis z natury) w PKPiR na koniec roku podatkowego – Infor.pl https://ksiegowosc.infor.pl/podatki/kpir/abc-kpir/735496,Remanent-spis-z-natury-w-PKPiR-na-koniec-roku-podatkowego.html
- ↑Remanent – Forum – Fakturowo.pl https://www.fakturowo.pl/forum/remanent
- ↑Remanent z użyciem kolektora danych – Subiekt GT – Forum InsERT https://forum.insert.com.pl/index.php?/topic/78456-remanent-z-u%C5%BCyciem-kolektora-danych/
- ↑Remanent w małej firmie. O czym trzeba pamiętać przy inwentaryzacji? https://bezprawnik.pl/remanent-w-malej-firmie/
- ↑Stanowisko Komitetu Standardów Rachunkowości w sprawie inwentaryzacji drogą spisu z natury zapasów materiałów, towarów i produktów gotowych, pkt 38–40. ([mf-arch2.mf.gov.pl](mf-arch2.mf.gov.pl https://mf-arch2.mf.gov.pl/c/document_library/get_file?groupId=764034&uuid=70d3df5d-a125-4b42-8eeb-4da9adf7d6b3
- ↑Jak przeprowadzić remanent z wykorzystaniem urządzeń mobilnych? – WAPRO ERP Pomoc https://pomoc.wapro.pl/menedzer-radzi/jak-przeprowadzic-remanent-z-wykorzystaniem-urzadzen-mobilnych/
Ceny i warunki sprawdzone u źródeł: październik 2026.